គំនិតផ្តើម
«ទឹកធ្វើដំណើរមកដល់តុអាហាររបស់យើង ដោយលាក់ខ្លួននៅក្នុងគ្រាប់ធញ្ញជាតិ ផ្លែឈើ និងរាល់ជម្រើសដែលយើងធ្វើ។»
វិចារណកថា
យើងផឹកទឹកដោយផ្ទាល់ ប៉ុន្តែយើងក៏ប្រើប្រាស់ទឹកដោយប្រយោល តាមរយៈអាហារដែលយើងបរិភោគរាល់ថ្ងៃផងដែរ។ ដំណាំត្រូវការទឹកភ្លៀង ឬទឹកស្រោចស្រព។ សត្វចិញ្ចឹមត្រូវការទឹកសម្រាប់ផឹក និងចំណីដែលត្រូវបានដាំដុះដោយប្រើទឹក។ ចាប់ពីការកែច្នៃ ការលាងសម្អាត ការដឹកជញ្ជូន រហូតដល់ការចម្អិនអាហារ សុទ្ធតែត្រូវការទឹក។
បរិមាណទឹកសរុបដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការផលិតផលិតផលមួយ ជួនកាលត្រូវបានហៅថា «ដានទឹក» (water footprint)។ គំនិតនេះអាចជួយយើងប្រៀបធៀបការប្រើប្រាស់ទឹក ប៉ុន្តែការមើលតែលេខសាមញ្ញ អាចនាំឱ្យមានការយល់ច្រឡំ។ ទឹកដែលប្រើនៅតំបន់សម្បូរទឹកភ្លៀង មិនមានបរិបទដូចទឹកដែលយកចេញពីទន្លេដែលកំពុងខ្វះទឹក ឬពីអាងទឹកក្រោមដីដែលកំពុងថយចុះនោះទេ។ ពេលវេលានៃការប្រើប្រាស់ ប្រភពទឹក កម្រិតបំពុល និងស្ថានភាពអេកូឡូស៊ីក្នុងតំបន់ សុទ្ធតែមានសារៈសំខាន់។
ប្រព័ន្ធស្រោចស្រពដែលមានប្រសិទ្ធភាព អាចជួយកាត់បន្ថយការបាត់បង់ទឹកនៅក្នុងតំបន់មួយចំនួន។ ការតាមដានសំណើមដី ការជ្រើសរើសដំណាំឱ្យសមស្រប ការកំណត់ពេលស្រោចស្រព ការគ្របដី ការថែទាំប្រឡាយ និងការកំណត់តម្លៃ ឬបទប្បញ្ញត្តិសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ទឹក ក៏អាចជួយបានដែរ។ បច្ចេកវិទ្យានឹងមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត នៅពេលទាំងនេះដើររួមគ្នាជាមួយចំណេះដឹងរបស់កសិករ និងការទទួលបានទឹកដោយសមធម៌។
កសិកម្មដែលពឹងផ្អែកលើទឹកភ្លៀង នៅតែមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងនៅតំបន់ជាច្រើននៃពិភពលោក។ ការការពារដី និងគម្របរុក្ខជាតិ អាចជួយឱ្យទឹកភ្លៀងជ្រាបចូលទៅក្នុងដី និងរក្សាទុកនៅតំបន់ឫសបានយូរជាងមុន។ ការត្រៀមខ្លួនសម្រាប់គ្រោះរាំងស្ងួត អាចរួមមាន ការធ្វើពិពិធកម្មដំណាំ ការព្យាករណ៍អាកាសធាតុ ការស្តុកទុក ការធានារ៉ាប់រង និងការរៀបចំផែនការរួមរបស់សហគមន៍។
ការប្រើប្រាស់ទឹកសម្រាប់ផលិតអាហារ មិនគួរក្លាយជាហេតុផលសម្រាប់បន្ទោសកសិករ ឬរបបអាហារណាមួយ ដោយមិនពិចារណាបរិបទនោះទេ។ អាហារូបត្ថម្ភ វប្បធម៌ ជីវភាពរស់នៅ ដីធ្លី អាកាសធាតុ និងវិធីសាស្ត្រផលិត សុទ្ធតែមានឥទ្ធិពលលើផលប៉ះពាល់នៃការប្រើប្រាស់ទឹក។ ការជ្រើសរើសដោយការទទួលខុសត្រូវ ត្រូវការព័ត៌មានដែលត្រឹមត្រូវ និងសមស្របទៅនឹងស្ថានភាពមូលដ្ឋាន។
ការខ្ជះខ្ជាយអាហារ ក៏ជាការខ្ជះខ្ជាយទឹកដែរ។ នៅពេលបាយ ផ្លែឈើ សាច់ ឬបន្លែត្រូវបានបោះចោល ទឹកជាច្រើនដែលបានប្រើប្រាស់តាំងពីដំណាក់កាលផលិត រហូតដល់អាហារមកដល់ដៃយើង ក៏មិនបានបំពេញគោលបំណងក្នុងការចិញ្ចឹមជីវិតមនុស្សដែរ។ ការយកអាហារត្រឹមបរិមាណសមស្របដែលយើងអាចបរិភោគអស់ គឺជាវិធីសាមញ្ញបំផុតមួយ ដែលសិស្សានុសិស្សអាចបង្ហាញការគោរពចំពោះទឹកដែលលាក់ខ្លួននៅក្នុងអាហារ។
គុណភាពទឹកមានសារៈសំខាន់ដូចគ្នានឹងបរិមាណទឹកដែរ។ ជី លាមកសត្វ ដី ថ្នាំកសិកម្ម និងកាកសំណល់ពីការកែច្នៃ អាចហូរចូលទៅក្នុងប្រភពទឹក ប្រសិនបើមិនបានគ្រប់គ្រងត្រឹមត្រូវ។ តំបន់ទ្រនាប់ការពារតាមមាត់ទឹក ការប្រើប្រាស់ធាតុចូលឱ្យបានត្រឹមត្រូវ អនាម័យ និងការប្រព្រឹត្តកម្មកាកសំណល់ អាចជួយការពារគុណភាពទឹក និងអ្នកប្រើប្រាស់នៅតំបន់ខាងក្រោម។
ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ មានឥទ្ធិពលទាំងលើការផ្គត់ផ្គង់ទឹក និងតម្រូវការទឹក។ សីតុណ្ហភាពកាន់តែក្តៅ អាចធ្វើឱ្យដំណាំត្រូវការទឹកកាន់តែច្រើន ខណៈនៅតំបន់ខ្លះ លំនាំទឹកភ្លៀងកាន់តែពិបាកព្យាករណ៍។ ដូច្នេះ ការបន្ស៊ាំត្រូវគិតគូរទាំងសន្តិសុខស្បៀង និងការការពារប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីជាមួយគ្នា។
នៅពេលអ្នកអង្គុយបរិភោគអាហារលើកក្រោយ សូមស្រមៃមើលទឹកភ្លៀង ទឹកស្រោចស្រព សំណើមក្នុងដី និងកម្លាំងពលកម្មរបស់មនុស្ស ដែលស្ថិតនៅក្នុងអាហារនោះ ទោះបីភ្នែកយើងមើលមិនឃើញក៏ដោយ។ យើងមិនមែនគ្រាន់តែកំពុងបរិភោគអាហារទេ—យើងក៏កំពុងទទួលចំណែកមួយនៃប្រព័ន្ធអាងទឹកដែលបានចិញ្ចឹមអាហារនោះផងដែរ។
សូមឱ្យការដឹងគុណចំពោះអាហារមួយពេល ប្រែក្លាយទៅជាការប្រើប្រាស់ទាំងអាហារ និងទឹកដោយប្រុងប្រយ័ត្ន និងមិនខ្ជះខ្ជាយ។
ការយកចិត្តទុកដាក់អាចចាប់ផ្តើមតាំងពីមុនពេលចម្អិនអាហារ។ យើងអាចគ្រោងបរិមាណអាហារឱ្យសមស្រប ជ្រើសរើសអាហារតាមរដូវនៅពេលអាចធ្វើបាន លាងសម្អាតដោយប្រើទឹកឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព និងយកទឹកដែលនៅស្អាត និងមានសុវត្ថិភាពទៅប្រើឡើងវិញ សម្រាប់គោលបំណងសមស្របដែលមិនមែនសម្រាប់ផឹក។ ទម្លាប់តូចៗក្នុងផ្ទះបាយ អាចក្លាយជាការចូលរួមដ៏មានន័យ នៅពេលយើងអនុវត្តជាប្រចាំ ដោយមិនប៉ះពាល់ដល់អនាម័យ និងសុខភាព។
នៅកម្រិតសហគមន៍ ការជួសជុលប្រព័ន្ធទឹកដែលលេចធ្លាយ និងការកែលម្អប្រព័ន្ធស្រោចស្រព អាចសន្សំសំចៃទឹកបានច្រើនជាងការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ក្នុងគ្រួសារតែមួយ។ ដូច្នេះ សកម្មភាពផ្ទាល់ខ្លួនរបស់យើង គួរជួយបង្កើតការគាំទ្រដល់ការកែលម្អប្រព័ន្ធធំៗទាំងនេះ មិនមែនធ្វើឱ្យយើងភ្លេចពីសារៈសំខាន់របស់វាឡើយ។
ការពិចារណាតាមបែបព្រះពុទ្ធសាសនា
សតិសម្បជញ្ញៈ ជួយឱ្យយើងមើលឃើញធនធាន និងកម្លាំងជាច្រើនដែលលាក់ខ្លួននៅពីក្រោយវត្ថុដែលយើងមើលឃើញ។ នៅពេលយើងមើលឃើញទឹក កម្លាំងពលកម្ម និងជីវិតដែលបានរួមចំណែកនៅក្នុងអាហារមួយពេល ការបរិភោគដោយល្មម មិនមែនជាច្បាប់ដែលអ្នកដទៃបង្ខំឱ្យយើងអនុវត្តទៀតទេ ប៉ុន្តែវាក្លាយជា ការដឹងគុណដែលបង្ហាញចេញតាមរយៈសកម្មភាពរបស់យើងផ្ទាល់។
ការពិចារណាសម្រាប់ថ្ងៃនេះ
ក្នុងចំណោមអាហារដែលមាននៅលើចានរបស់ខ្ញុំ តើអាហារមួយណាទំនងជាត្រូវការទឹកឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលច្រើនជាងគេ មុននឹងមកដល់តុអាហារ?
សកម្មភាពសម្រាប់ថ្ងៃនេះ
សូមបរិភោគអាហារក្នុងបរិមាណសមស្រប និងមានសុវត្ថិភាពឱ្យអស់ ហើយជ្រើសរើសគ្រឿងផ្សំមួយ ដើម្បីតាមដានដំណើររបស់វា ចាប់ពីទឹកភ្លៀង ឬទឹកស្រោចស្រព ការកែច្នៃ ការចម្អិន រហូតដល់ការលាងសម្អាត។
ការប្តេជ្ញាចិត្តសម្រាប់ថ្ងៃនេះ
ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំនឹងគោរព និងដឹងគុណចំពោះទឹកដែលលាក់ខ្លួននៅក្នុងអាហារ ដោយកាត់បន្ថយការខ្ជះខ្ជាយ និងជ្រើសរើសដោយការពិចារណា។
«នៅពេលយើងការពារធម្មជាតិ យើងក៏កំពុងការពារជីវិតទាំងអស់
—រួមទាំងជីវិតរបស់យើងផ្ទាល់ផងដែរ»។
